2002. - "Plakati, leci, oglasi i karte u fondovima i zbirkama Arhiva Jugoslavije 1918-1941."
Pročitaj mi

Naslovna strana kataloga Mesto i datum otvaranja izložbe: Arhiv Jugoslavije,  Beograd, 27. februar 2002.
Izložbu otvorio: prof. dr Dragoljub Živojinović
Organizacija: Arhiv Jugoslavije
Autor izložbe: mr Komnen Pijevac
Informativno sredstvo: katalog
 

Korišćenje plakata, letaka i drugog štampanog materijala u propagiranju političkih stavova, isticanju i "oglašavanju" kulturnih i drugih vrednosti, bilo je prisutno u celokupnom periodu postojanja Kraljevine Jugoslavije, sa stalnom tendencijom usavršavanja u svakom pogledu. Zastoj je evidentan samo u periodu 1929-1931 u kojem je bio suspendovan i rad političkih stranaka. Ipak, u poslednjem desetleću postojanja Kraljevine Jugoslavije propagandni način komunikacije sa javnošću, posebno sa političkim javnim mnenjem, beleži ubrzan i kvalitativan uspon. Naročito su Milan Stojadinović i njegov propagandni aparat koristili različite načine i sredstva da rezultate rada partije ili vlade kojima je Stojadinović rukovodio, učine sugestivnim, jasnim i razumljivim. U tom smislu, umesto deklarativnosti, neizvesnih obećanja i zamornih ideologizovanih obraćanja, na razgovetnim mestima koriste se činjenice, statističke i druge, kako bi se biračima nedvosmisleno pokazali rezultati, naročito u ekonomskoj i socijalnoj sferi.

U celini, međutim, sadržaji "vizuelne" štampane građe uglavnom su se kretali u tokovima retko dobrih, a uglavnom loših međunacionalnih odnosa, isticanja nacionalne folklorne i "junačke" tradicije, evropskih modernih tokova, ekonomsko-socijalnih kretanja, obespravljenosti pojedinih društvenih slojeva ili profesija, posebno kada je reč o političkom plakatu levo orijentisanih političkih stranka. Sadržaji su se poštapali književnim nasleđem, mislima naših i stranih znamenitih ljudi, prizivane su nacionalne istorijske ličnosti i bitke na koje se treba ugledati, druge države da bi se privredni i drugi uspesi poredili, moral nacionalni i internacionalni, pravda i nepravda, otkrivane ekonomske i druge afere, sve u prozi ili stihu, uz fotografiju, crtež ili karikaturu, prilagođeno uhu i duhu potencijalnog glasača, korisniku kulturnih dobara, imućnim slojevima, radniku ili seljaku.


Data/Images/aj_9_miz5_l1_ss.jpg

 

JRZ, Onima koji tvrde da nema slobode zbora, 1938,
predizborni plakat (48x63)
AJ 37-8-43

Data/Images/aj_9_miz5_l2_ss.jpg

 

Regent Aleksandar Karađorđević,
Mome narodu Srbima, Hrvatima i Slovencima, 1918,
proglas povodom ujedinjavanja (30x42)
Sl. novine Kr. SHS, br. 2 od 28.01.1919.

Data/Images/aj_9_miz5_l3_ss.jpg

 

Proglas kralja Nikole povodom ujedinjenja, 1918,
plakat (33x51)
AJ 94-1-25

Data/Images/aj_9_miz5_l4_ss.jpg

 

Stvarajmo avijatiku, 1924,
plakat (63x95)
AJ 66-479-755

Data/Images/aj_9_miz5_l5_ss.jpg

 

Hrvatska seljačka federalistička stranka, Izdaja hrvatstva i katoličke vere, 1925,
letak (20x28)
AJ 14-22-52

Data/Images/aj_9_miz5_l6_ss.jpg

 

Udruženje srpskih četnika za kralja i otadžbinu, okružni odbor u Mostaru,
Hercegovci, za listu Narodne radikalne stranke čiji je nosilac dr Lazar Marković, 1927,
predizborni plakat (31x60)
AJ 14-22-51

Data/Images/aj_9_miz5_l7_ss.jpg

 

Odbor za proslavu Vidovdana na Dalmatinskom Kosovu 1928,
Velika nacionalna smotra,
plakat (47x62)
AJ 66-480-755

Data/Images/aj_9_miz5_l8_ss.jpg

 

Okružni odbor nezavisnih zemljoradnika Tuzlanske oblasti,
Smeju li biti ovce i kurjaci u jednom toru?, 1935,
predizborni plakat (47x64)
AJ 14-22-52

Data/Images/aj_9_miz5_l9_ss.jpg

 

Crnogorski seljački federalistički pokret Sekule Drljevića,
Živio crnogorski front!, - povodom izbora, 1936,
letak (15x24)
AJ 37-9-57

Data/Images/aj_9_miz5_l10_ss.jpg

 

Sveti arhijerejski sinod Srpske pravoslavne crkve,
obaveštenje o opelu Patrijarha Varnave, 1937,
plakat (24x50)
AJ 305-23-48

Data/Images/aj_9_miz5_l11_ss.jpg

 

Odbor za podizanje spomenik-doma Stepi Stepanoviću,
Braći Srbima, Hrvatima i Slovencima, 1929,
plakat (47x63)
AJ 66-380-616

Data/Images/aj_9_miz5_l12_ss.jpg

 

Dr Vladko Maček,
Poruka Srbima - povodom predstojećih poslaničkih izbora, 1938,
letak (15x24)
AJ 102-7-17

Data/Images/aj_9_miz5_l13_ss.jpg

 

Ne zaboravi da je Vlada Milana Stojadinovića smanjila seljačke dugove za 2 milijarde 700 miliona dinara, 1938,
predizborni plakat (47x62.5)
AJ 37-8-43

Data/Images/aj_9_miz5_l14_ss.jpg

 

Dragiša Cvetković, predsednik Kraljevske vlade,
Draga braćo Srbi - upućeno Srbima u Hrvatskoj nakon stvaranja Banovine Hrvatske, 1940,
letak
AJ 83-1-8

© Arhiv Jugoslavije 2008 | designed & produced by MASSVision, powered by cMASS